RK De Goede Herder parochie
Emmen en Erica

Geschiedenis van de locatie Paulus kerk

KORTE GESCHIEDENIS
Voor het uitbreken van de 2e Wereldoorlog voelde men in Emmen al de behoefte aan een R.K.Kerk. De Fries Titus Brandsma, die een groot hart had voor de 'katholieke zaak' in Noord-Nederland spande zich in die tijd al in voor een katholieke kerk in het Emmense. In 1942 werd Noodkerkkapelaan Zurlohe benoemd in de parochie van Barger-Oosterveld. Van daaruit moest door hem een katholieke kapel, en later parochie, worden gesticht in Emmen. Op de hoek van de Dortsestraat en de Wilhelminastraat werd, in een zaaltje, kapel ingericht. Deze werd toegewijd aan de H.Maagd Maria. In 1943 verhuisde men naar een noodkerk aan de Heidelaan.
Op 20 augustus werd de Arnhemse kapelaan G.C.J.Zurlohe benoemd als bouwpastoor te Emmen. Hij schakelde de Apeldoornse architect Jan van Dongen (1896-1973) in om voor hem een kerk met pastorie te ontwerpen.
De parochie werd toegewijd aan de H.Apostel Paulus en de kerk werd op 26 mei 1949, Hemelvaartsdag, geconsacreerd.


 

EXTERIEUR
De Pauluskerk is geïnspireerd op de vroegchristelijke, romeinse basilieken. De voorgevel wordt geflankeerd door links de (voormalige) doopkapel en rechts de (voormalige) Mariakapel. Naast de kerk bevindt zich de pastorie. Van Dongen had rechts van de Mariakapel een toren Pauluskerk, exterieurontworpen, deze is nooit gerealiseerd. Wel is boven de sacristie een klein klokkentorentje verrezen. Ooit bedoeld als angelustoren, nu de reguliere kerkklok.
Boven de ingangspartij, met twee zuilen, bevinden zich drie ramen. Boven deze ramen, in het timpaan van de kerk, een afbeelding van de apostel Paulus. Hij wordt geflankeerd door een tekst van hem uit de brief aan de Korinthiërs: 'Ik predik Christus en dien gekruisigd' (1Kor.2:2). De schildering is ontworpen en geplaatst door de Utrechtse schilder Jos ten Horn. Hij maakte eveneens de gebrandschilderde ramen van de kerk.


 

 

INTERIEUR
In de kerk valt het brede middenschip op dat haar licht ontvangt vanuit hoog geplaatste ramen. De zijbeuken, die haar samen met de ramen tot een basiliek maken, zijn gereduceerd tot processiegangen. De architect had stenen gewelven gepland. Uiteindelijk heeft men gekozen voor een houten dakconstructie.
Boven de ingang hangt een schilderij, het toont ons de bekering van Saulus (Hand.9)
In de zijgangen hangt de kruisweg. Zij geeft in 14 afbeeldingen de laatste uren van Christus weer. Het zijn reproducties van Jan Toorop (1858 – 1928). Het origineel hangt in de H.Bernulphuskerk te Oosterbeek.
In de medaillons tussen de bogen zijn schilderingen aangebracht. Hier zijn de sacramenten afgebeeld. Aan de linkerzijde de sacramenten van Ziekenzalving, Boete en verzoening, IntereurEucharistie, Vormsel en doop. Aan de rechterkant (eveneens vanaf de ingang) de sacramenten van Huwelijk en Wijding. De drie daaropvolgende medaillons tonen de taken van de priester, en van alle gelovigen. Dit zijn de verkondigingstaak, de bestuurstaak en de heiligingstaak.
Links van de grote boog die toegang verschaft tot het priesterkoor staat het beeld van de H.Maagd Maria. Ervoor grote borden. Hierop staan de namen van de gedoopten, de vormelingen, 1e communicanten en overledenen van onze parochie. Rechts van de boog een wandkleed met de parochiepatroon. De twee kleine afbeeldingen stellen Paulus' bekering voor en zijn reizen. In deze hoek staat ook het doopvont, de paaskaars en het wijwatervat opgesteld.


 

Het hoogaltaar staat in de absis. Vroeger werd hier de eucharistie aan gevierd, nu nauwelijks meer. Op het marmeren altaarblad van het hoogaltaar staat:'In illa die stillabunt montes Altaardulcedinem' (Op die dag zullen de bergen zoetheid druppelen, joël 3:18). Op de basis van het altaar bevindt zich een beeldhouwwerk. Het stel 'Het offer van Melchisedek' (Gen. 14:18-20) voor. Het is een ontwerp van Jos ten Horn en de Utrechtse beeldhouwer J.Uiterwaal kapte het kunstwerk. Het is een oudtestamentische voorafbeelding van de Eucharistie. In het tabernakel, tussen de kandelaars, wordt de eucharistie bewaard. Dit zijn de geconsacreerde hosties. In deze gave is de Heer blijvend aanwezig. De brandende Godslamp, hangend aan de muur, verwijst hier naar.

Het altaar is voor de ingebruikname gewijd. Toen zijn in het altaarblad de relieken ingemetseld van de vroegchristelijke martelaren Vincentius en Vitalis.

In de lezenaar, waarom het evangelieboek rust, zijn symbolen afgebeeld van de pelicaan en de mand met broden en vissen. In het celebratiealtaar de korenaar en de wijnrank, symbolen van de Eucharistie. Ze zijn afkomstig van de voormalige communiebanken.

GlasramenPetrusPaulusIn het glas-in-lood zijn de apostelen Paulus (links) en Petrus (rechts) afgebeeld. Paulus is herkenbaar aan het zwaard, van zijn marteldood, en de boekrol. Petrus is herkenbaar aan de sleutels en aan het omgekeerde kruis. Petrus werd veroordeeld tot de kruisdood. Omdat hij zichzelf niet waardig voelde om op gelijke wijze als Christus te gedood vroeg hij zijn beulen het kruis om te keren.

Hoog boven in het gewelf, boven de ronde boog, een rond glasraam. Het stelt Christus voor, als het begin en einde van alles. De begin- en eindletters van het Griekse alfabet (Alfa en Omega) symboliseren dit.

Het orgel stamt uit 1963 en is gebouwd door de orgelbouwers Verschueren te Heythuysen.

Achterin de kerk vindt u 2 devotiekapellen. Die in de voormalige doopkapel is toegewijd aan Maria. Hier bevindt zich een icoon van Maria van Altijddurende Bijstand . Het beeld van Maria met het kind Jezus is afkomstig uit de H.Geestkerk in de wijk Angelso. De kapel is dagelijks geopend voor gebed. De andere kapel is toegewijd aan de zalige Titus Brandsma. Tot 1990 bestonden er drie katholieke parochies in Emmen. De H.Geestparochie in Angelslo, de Bernardusparochie in de Bargeres en de Paulusparochie werden in dat jaar samengevoegd. Titus Brandsma werd tot nieuwe parochiepatroon gekozen.

Op 1 januari 2015 fuseerde de Titus Brandsmaparochie met de drie andere parochies in Emmen en Erica tot de Goede Herder parochie en gaat sindsdien verder als locatie Pauluskerk.